
ئىلىملىك نامى: Zingiber officinale
ئۇيغۇرچە نامى: زەنجىۋىل
چۈشەندۈرۈش:
زەنجىۋىل — جەنۇب شەرقىي ئاسىيا مەنبەلىك گۈللۈك ئۆسۈملۈك بولۇپ، يېقىملىق ۋە ئۆتكۈر خۇشپۇرىدىغان رىزومى بىلەن تونۇلغان. بۇ ئۆسۈملۈك تەخمىنەن بىر مېتىر ئۆسۈپ، تاراڭ يېشىل يوپۇرماق ۋە سېرىق-يېشىل گۈللەرگە ئىگە. ئاشخانا ۋە تىبابەتتە ئىشلىتىلىدىغان ئاساسلىق قىسمى — «زەنجىۋىل رېشى» دەپ ئاتىلىدىغان رىزومى.
ئۇيغۇر تىبابىتىدىكى ئەنىۋەتىلىشى:
زەنجىۋىلنىڭ ئىسسىقلىق خاسلىقى قىممەتلىك ھېسابلىنىپ، كۆپىنچە تۆۋەندىكىدە ئىشلىتىلىدۇ:
- قوساق ئاچچىقى، ھازىمسىزلىق، قۇسۇشنى تۆۋەنلىتىش.
- تومۇزۇش، تاماق ئاغرىقى ۋە بۇرۇن تۇيۇقلىشى قاتارلىق سوغۇق ئالامەتلىرىنى يېنىكلىتىش.
- قان ئايلىنىشىنى ياخشىلىش ۋە قان قىزىشىنى تۆۋەنلىتىش.
- ئىممۇنىتېت كۈچىنى ئاشۇرۇش ۋە بەدەن كۈچىنى قوللاش.
تەييارلاش ئۇسۇللىرى:
زەنجىۋىل يېڭى تىلىم، قۇرۇقلاتقان ھالەت ياكى ھول خۇلاسە سۈپىتىدە ئىشلىتىلىدۇ. كۆپىنچە چاي قىلىپ ئىچىش، تاماققا قوشۇش ياكى دېھقانلىق ماھسۇلاتى سۈپىتىدە تېرەگە سۈرۈش ئارقىلىق پەيدا بولغان بوغۇم ئاغرىقىنى يېنىكلىتىشقا ئىشلىتىلىدۇ.